
Mija 100 lat od zamachu majowego
Mija sto lat od zamachu majowego. Przewrót odmienił losy II Rzeczpospolitej.

Mija sto lat od zamachu majowego. Przewrót odmienił losy II Rzeczpospolitej.

Narodowe Archiwum Cyfrowe udostępniło niepublikowany dotąd amatorski film z pogrzebu marszałka Józefa Piłsudskiego. Unikatowe nagranie z krakowskich uroczystości żałobnych zostało odnalezione na rynku antykwarycznym i przejęte przez Archiwa Państwowe dzięki skorzystaniu z prawa pierwokupu. To jedyny znany prywatny zapis filmowy tego wydarzenia.

Muzeum Historii Polski obchodzi dwudziestolecie swojego istnienia. W marcu miała otworzyć długo wyczekiwaną wystawę stałą. Do tego jednak nie doszło – otwarcie przesunięto o ponad rok. Resort kultury mówi o problemach formalno-prawnych.

Kamery Telewizji Trwam uwieczniły uroczystości z okazji Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych” odbywające się w Gdańsku i Białymstoku. W Gorlicach historia polskich bohaterów wybrzmiała w konkursie pieśni patriotycznej.

Posłanki Prawa i Sprawiedliwości złożyły życzenia z okazji zbliżającego się Międzynarodowego Dnia Kobiet. Zwróciły przy tym uwagę, że nie tylko królowie i wodzowie, ale także kobiety odegrały w historii Polski kluczową rolę.

Sowieci nie odpuścili nikomu spośród tych z narodu polskiego, którzy mogli stanowić w przyszłości o niepodległym państwowym bycie Rzeczypospolitej. Dotyczyło to zarówno oficerów, jak i ich rodzin, leśników, strażaków, wszystkich przedwojennych polskich działaczy społecznych, czyli de facto tych, którzy potencjalnie, bo może nawet nie wprost, mogli stanowić przeszkodę dla sowietyzacji terenów, które zostały włączone do Związku Sowieckiego – mówił we wtorkowych „Aktualnościach dnia” na antenie Radia Maryja dr Robert Derewenda, historyk, dyrektor Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Lublinie, w 86. rocznicę pierwszej masowej zsyłki Polaków na Sybir.

Rzeczpospolita Polska wychodzi z założenia, że ofiarom rzezi wołyńskiej należy się godziwy pochówek, potrzebne są prace ekshumacyjne, potrzebne są prace archeologiczne. Strona ukraińska formalnie deklaruje pomoc, a potem, gdy przychodzi do szczegółów, te szczegóły są tak realizowane, że właściwie nic nie można zrobić, bo zaczynają się jakieś przeszkody formalne, przeszkody urzędowe i nic z tego nie wychodzi. Wszyscy liczyli, że w sytuacji, kiedy Rosja najechała tak zbrodniczo na Ukrainę, a Polska okazała Ukrainie tak wiele serca, pomocy, wyłożyła tak ogromne pieniądze na ratowanie naszych ukraińskich braci, otwarcie możliwości poszukiwań mogił Polaków na Wołyniu czy w Galicji Wschodniej będzie rzeczą oczywistą. Liczyliśmy, że decyzje zapadną bez żadnych procedur, bez żadnego szukania administracyjnych przeszkód. Okazało się, że nadal jest trudno. Uważam, że niezałatwienie tej sprawy jest rzeczą, która coraz bardziej pogłębia nieufność pomiędzy Polakami a Ukraińcami, a przecież to jest rzecz bardzo ważna, zwłaszcza w sytuacji, kiedy ciągle trwa bestialski atak rosyjski na Ukrainę – mówił w poniedziałkowych „Aktualnościach dnia” na antenie Radia Maryja prof. Wojciech Polak, historyk. 83 lata temu doszło do zbrodni, która rozpoczęła ukraińskie ludobójstwo na Polakach zamieszkujących Wołyń i Galicję Wschodnią.

Ważne jest to, żeby przedstawiać historię w sposób zgodny z ustaleniami, już bez cenzuralnych ograniczeń, które występowały wcześniej i bez forsowania jakichś eksperymentalnych paradygmatów, zgodnie z którymi o pewnych rzeczach mamy mówić, a o innych nie. Moje stanowisko jest takie, że trzeba mówić o wszystkim, ale rzetelnie – mówił w środowych „Rozmowach niedokończonych” na antenie TV Trwam prof. Grzegorz Berendt, historyk, specjalny przedstawiciel prezydenta RP do spraw dyplomacji historycznej. Naukowiec zaznaczył, że jeśli nie będziemy opowiadać o naszej historii, inni będą robić to za nas.

Gdański oddział Instytutu Pamięci Narodowej zapowiada całoroczny cykl działań edukacyjnych i naukowych, które mają przybliżyć społeczeństwu historię powojennego podziemia niepodległościowego. Oddział przygotował m.in. okolicznościowy kalendarz z okazji przypadającej w tym roku 75. rocznicy zamordowania mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” oraz 80. rocznicy działalności 5 Wileńskiej Brygady AK na Pomorzu.

Trwa nabór zgłoszeń do jubileuszowej, 25. edycji nagrody IPN „Kustosz Pamięci Narodowej”. Nagroda przyznawana jest za wybitne dokonania na polu upamiętniania historii narodu polskiego w latach 1939–1989 oraz za działalność zbieżną z ustawowymi celami Instytutu Pamięci Narodowej. Ma ona przywrócić szacunek dla narodowej przeszłości i chronić wartości, dzięki którym Polska przetrwała przez lata zniewolenia.

Rok 2025 przyniósł rocznicę o fundamentalnym znaczeniu dla polskiej tożsamości – tysiąclecie koronacji Bolesława Chrobrego. Jan Józef Kasprzyk, doradca Prezydenta RP i historyk, w „Aktualnościach dnia” na antenie Radia Maryja przypomina, że był to moment narodzin suwerenności państwa polskiego i jasny sygnał, że Polska chce zajmować ważne miejsce w historii.

Dziś obchodzimy Narodowe Święto Niepodległości. 107 lat temu Polska odzyskała niepodległość i po 123 latach zaborów powróciła na mapę świata.
