fot. Autorstwa Nieznany nieznany, kolor: old photos in color - T.Bór Komorowski "Armia podziemna" Warsaw 1990, Domena publiczna, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=29744046

Mija rocznica ucieczki rtm. Witolda Pileckiego z niemieckiego obozu Auschwitz

Nocą z 26 na 27 kwietnia 1943 r. z niemieckiego obozu śmierci KL Auschwitz uciekli trzej więźniowie: rtm. Witold Pilecki, współtwórca ruchu oporu w obozie, a także Jan Redzej i Edward Ciesielski – przypomniało w mediach społecznościowych Muzeum Auschwitz.

Muzeum we wtorek upamiętni 78. rocznicę ucieczki. Przed Ścianą Straceń na dziedzińcu bloku 11 złożony zostanie wieniec i zapalony znicz.

Rotmistrz do obozu trafił dobrowolnie, by dowiedzieć się o nim jak najwięcej i zorganizować wewnątrz konspirację. Przebywał tam od września 1940 r. pod nazwiskiem Tomasz Serafiński. Decyzję o ucieczce podjął ze względu na zagrożenie dekonspiracją.

Muzeum Auschwitz przypomniało, że więźniowie uciekli z obozowej piekarni.

„Podczas pracy niepostrzeżenie przecięli przewody telefonu i dzwonka alarmowego, otworzyli drzwi podrobionym kluczem i odsunęli rygle blokujące drzwi. Następnie błyskawicznie opuścili budynek (…) i pobiegli w kierunku wschodnim. Jeszcze tej nocy udało się im przedostać na drugi brzeg Soły, przepłynąć Wisłę w przypadkowo znalezionej łódce i dotrzeć do pobliskiego lasu” – podała placówka.

Sam moment wyjścia na wolność rtm. Witold Pilecki opisał w raporcie: „Widzimy gwiazdy, powiało przyjemnym chłodem. Skok i pęd z ubraniem pod pachą. (…) Wyszedłem w nocy tak samo, jak przyjechałem. Byłem więc w tym piekle 947 dni i tyleż nocy”.

Po kilku dniach uciekinierzy dotarli do Nowego Wiśnicza. Witold Pilecki w Bochni nawiązał kontakt z dowództwem miejscowej placówki AK. Zaproponował utworzenie oddziału, który zaatakowałby obóz i uwolnił więźniów. Projekt nie zyskał aprobaty.

Witold Pilecki pojechał do Warszawy. W Komendzie Głównej AK złożył raport o sytuacji w obozie. Wkrótce do Warszawy dotarli też Jan Redzej i Edward Ciesielski.

Za ucieczkę trójki więźniów władze obozowe nie zastosowały odwetu na więźniach.

Witold Pilecki pracował później w Kedywie. Walczył w Powstaniu Warszawskim. Po jego upadku trafił do niewoli. Po wyzwoleniu był żołnierzem II Korpusu we Włoszech. Został zamordowany 25 maja 1948 r. przez komunistów na pokazowym procesie w 1948 r. Zrehabilitowany w 1991 r. Prezydent Lech Kaczyński odznaczył Witolda Pileckiego pośmiertnie Orderem Orła Białego.

Jan Redzej i Edward Ciesielski związali się z AK w rejonie Bochni. Później walczyli w Powstaniu Warszawskim. Jan Redzej w wyniku ran zmarł 5 sierpnia 1944 r. Edward Ciesielski także był ranny. Po kapitulacji uciekł z transportu jeńców. Dotarł na Kielecczyznę. W Batalionach Chłopskich doczekał końca wojny. Był prześladowany przez komunistyczne władze. Został skazany na karę śmierci, którą zamieniono na więzienie. Przesiedział wiele lat w stalinowskich więzieniach. Zmarł w 1962 r.

PAP

drukuj