Z przyrodą za pan brat
W Wyższej Szkole Kultury Społecznej i Medialnej w Toruniu dobiega końca
kształcenie słuchaczy na trzeciej już edycji studiów podyplomowych polityka
ochrony środowiska – kompensacja przyrodnicza.
Na przestrzeni lat 2008-2010 naukę podjęło ponad osiemdziesięciu słuchaczy z
niemal każdego zakątka Polski (od Podkarpacia po Pomorze). Każdy z nich
podkreślał, że czas spędzony w murach toruńskiej uczelni nie był bezowocny.
Wykłady i ćwiczenia poszerzyły wiedzę i spojrzenie na problematykę związaną z
kompensacją przyrodniczą, która pojawiła się w związku z gwałtownym wzrostem
rozwoju inwestycyjnego w Polsce po roku 1990. Sami słuchacze zwrócili uwagę, że
prawidłowe zagospodarowanie polskiego krajobrazu (przestrzeni miejskiej i
wiejskiej) wymaga podejmowania właściwych decyzji w zakresie np. budowy
autostrad i dróg szybkiego ruchu czy oczyszczalni i wysypisk składujących
odpady.
Podczas sobotnio-niedzielnych zajęć prowadzonych m.in. przez prof. Jana Szyszko
i prof. Kazimierza Tobolskiego słuchacze zgłębiali zagadnienia dotyczące
polityki rozwoju regionalnego, oceny i wyceny zasobów przyrodniczych,
infrastruktury ochrony środowiska, energetyki odnawialnej. Zajęcia w
dwudziestokilkuosobowych grupach pozwalały na wnikliwe dyskusje o stanie ochrony
przyrody w naszym kraju na tle innych państw europejskich. Wysunięto wtedy
wnioski, że sposobów ochrony środowiska przyrodniczego – rozumianej jako
całokształt działań mających na celu nie tylko właściwe wykorzystanie, ale także
odnawianie zarówno zasobów, jak i wszelkich składników środowiska naturalnego
(biotycznych i abiotycznych) – jest wiele. Do najistotniejszych należą:
racjonalne kształtowanie środowiska i gospodarowanie jego zasobami zgodnie z
zasadą zrównoważonego rozwoju; przeciwdziałanie różnorodnym zanieczyszczeniom;
utrzymanie elementów przyrodniczych i, jeśli to konieczne, przywracanie ich do
stanu właściwego.
Dzięki dofinansowaniu studiów ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska
i Gospodarki Wodnej w Warszawie słuchacze tego kierunku nie ponosili kosztów
(dojazdów, wyżywienia i noclegów) związanych z pobytem na warsztatach terenowych
i otrzymali bezpłatne materiały dydaktyczne. Zajęcia warsztatowe obejmowały
przede wszystkim ćwiczenia prowadzone w najcenniejszych obiektach pomorskiej
przyrody, m.in. w stacji badawczej w Tucznie, w parkach narodowych i
krajobrazowych oraz w rezerwatach na terenie Borów Tucholskich. Udział w
wyjazdach terenowych umożliwiał rozpoznawanie gatunków ptaków w ich środowisku
bytowania w podziale na środowisko wodne, tereny bezleśne ze szczególnym
uwzględnieniem ptaków ważnych dla Polski z aneksu I i II dyrektywy ptasiej,
rozpoznawanie w terenie siedlisk przyrodniczych występujących w Polsce, ważnych
dla UE z załączników II, IV i V dyrektywy habitatowej, rozpoznawanie gleb i
zasad ich funkcjonowania (współdziałanie roślin i zwierząt), określenie
sukcesji, regeneracji i zmian w środowisku przyrodniczym na tle celowej
działalności gospodarczej człowieka.
Zachęcamy do podjęcia dwusemestralnych studiów podyplomowych z zakresu polityki
ochrony środowiska – kompensacji przyrodniczej w WSKSiM w Toruniu osoby
zainteresowane ochroną środowiska naturalnego w Polsce, tym bardziej teraz,
kiedy tak wiele dyskutuje się o Lasach Państwowych czy energetyce odnawialnej.
Ze szczegółowymi informacjami na temat studiów można zapoznać się na stronie
internetowej uczelni: www.wsksim.edu.pl,
lub telefonując do sekretariatu uczelni (56 610 71 20).
Dr Maria Laska, prorektor WSKSiM
Eksperci w tworzeniu krajobrazów
Prof. dr hab. Jan Szyszko, kierownik Samodzielnej Pracowni Oceny i Wyceny
Zasobów Przyrodniczych SGGW, prezes Stowarzyszenia na rzecz Zrównoważonego
Rozwoju, były minister środowiska:
Niezmiernie cieszy nas fakt, że w znowelizowanej przez Sejm ustawie o
finansach publicznych zrezygnowano z zapisu o włączeniu Lasów Państwowych do
sfery finansowanej przez budżet państwa. Z Lasów Państwowych korzystają
nieodpłatnie miliony ludzi, a ich dochody z pozyskiwanych owoców leśnych i
grzybów szacowane są na mniej więcej 2 mld zł rocznie. Polskie lasy służyć mają
również każdemu z nas poprzez zapewnienie dobrego powietrza, dobrej wody,
możliwości rekreacji. Są wyśmienitym przykładem realizacji koncepcji
zrównoważonego rozwoju, tak modnej w Unii Europejskiej. Lasy pozwalają korzystać
ze swoich zasobów przyrodniczych, zasoby te służą człowiekowi i jest ich coraz
więcej.
Sytuacja Polski pod względem środowiska naturalnego jest odmienna niż w
pozostałych krajach europejskich, bo ponad 32 proc. naszej powierzchni odznacza
się wyjątkowymi walorami przyrodniczymi: 0,5 proc. stanowią rezerwaty przyrody,
1 proc. – parki narodowe, 8 proc. – parki krajobrazowe, 23 proc. – obszary
krajobrazu chronionego. W Polsce mamy aż 23 parki narodowe, które są uznane na
całym świecie. Ponadto 1/3 powierzchni naszej Ojczyzny pokryta jest
współtworzącymi wspaniałe krajobrazy lasami, gdzie występują gatunki, jakie
dawno zniknęły z map państw wysoko rozwiniętych i znane są tam tylko z ogrodów
zoologicznych czy też ilustracji książkowych. W okresie intensywnego rozwoju
gospodarczego Polski niezbędna jest zatem wiedza m.in. na temat kompensacji
przyrodniczej, aby umieć prawidłowo gospodarować przestrzenią miejską i wiejską.
Zasadniczo więc specjaliści od kompensacji przyrodniczej to eksperci od budowy
"infrastruktury środowiskowej" współdziałającej z infrastrukturą techniczną. To
eksperci w tworzeniu krajobrazów, w których żyje człowiek.
***************
Gabriela Kryńska, absolwentka drugiej edycji kierunku polityka ochrony
środowiska – kompensacja przyrodnicza:
Zdecydowałam się na studia podyplomowe z kompensacji przyrodniczej w celu
podniesienia swoich kwalifikacji i zwiększenia szansy znalezienia
satysfakcjonującej pracy. Studia były niezwykle ciekawe, miałam okazję poszerzyć
i uzupełnić swoją wiedzę o nowe zagadnienia. Szczególnie miło wspominam wyjazdy
terenowe, na których obserwując przyrodę, mogłam nauczyć się, jak wiedzę
teoretyczną zastosować w praktyce. Obecnie pracuję w Regionalnej Dyrekcji
Ochrony Środowiska we Wrocławiu w Wydziale Ochrony Przyrody i Obszarów Natura
2000. Ogólna znajomość pojęcia kompensacji przyrodniczej oraz problematyki
ochrony przyrody w granicach Obszarów Natura 2000 była mi bardzo przydatna
szczególnie na początku mojej pracy.
***************
Joanna Mikiewicz, absolwentka drugiej edycji kierunku polityka ochrony
środowiska – kompensacja przyrodnicza:
Skończenie tego kierunku daje możliwości poznania wybitnych nauczycieli,
którzy w obiektywny sposób pomogą spojrzeć na omawiane tematy, a to być może
zaowocuje w przyszłości potrzebą dalszego kształcenia i rozbudzi chęć
poszerzania swoich kwalifikacji.
Dużym atutem kierunku są zajęcia terenowe. Bardzo dobrze wspominam zajęcia w
Borach Tucholskich, Dolinie Dolnej Wisły, jak również w Tucznie. Wśród grona
wykładowców w szczególny sposób mogę wyróżnić dr. Jarosława Pająkowskiego. Pragę
również pochwalić wykłady z energetyki prof. Jacka Zimnego.