Dr hab. K. Polejowski: Ideologia banderowska i OUN-UPA to jeden z mitów założycielskich współczesnej Ukrainy

W czasie kolejnych wizyt na Ukrainie widziałem, jak zmienia się krajobraz związany z barwami banderowskimi. Jest ich coraz więcej. Ideologia banderowska i OUN-UPA to jeden z mitów założycielskich współczesnej Ukrainy. Jednocześnie Kijów próbuje doprowadzić do sytuacji, aby zapanował symetryzm w ocenie tego, co się działo na Wołyniu. Szacuje się, że ofiar ukraińskich jest ok. 15-20 tys., podczas gdy ofiar polskich jest ponad 130 tysięcy! Nie ma mowy o żadnym symetryzmie – podkreślił dr hab. Karol Polejowski, pełniący obowiązki prezesa Instytutu Pamięci Narodowej, w poniedziałkowym programie „Polski Punkt Widzenia” w TV Trwam.

19 grudnia prezydent Ukrainy, Wołodymyr Zełenski, przybył z wizytą do Polski. W trakcie pobytu w Warszawie zapowiedział przyspieszenie prac ekshumacyjnych polskich ofiar ludobójstwa na Wołyniu. Obecnie ekshumacje prowadzone są w Puźnikach. Nasi rodacy spoczywają jednak w wielu innych miejscach.

– Duża część społeczeństwa wychodzi z założenia, że Instytut Pamięci Narodowej może zastosować wyjątkowe środki, aby zmusić stronę ukraińską do wypełnienia swoich deklaracji. Niestety, tak nie jest. (…) Zobaczymy, jak Ukraińcy wywiążą się z deklaracji. Jestem tu umiarkowanym optymistą. Tego typu deklaracji było już sporo – zaznaczył dr hab. Karol Polejowski.

Odbyłem z Prezydentem Wołodymyrem Zełenskim twardą, uczciwą i partnerską rozmowę o sprawach kluczowych dla Polski oraz Ukrainy. Polska od początku rosyjskiej agresji wspiera Ukrainę i to się nie zmienia. Dzisiejsze spotkanie to nowe otwarcie we wzajemnych relacjach, a także… pic.twitter.com/RBCm1IlCsa

— Kancelaria Prezydenta RP (@prezydentpl) December 19, 2025

Na spotkaniu prezydenta Karola Nawrockiego z prezydentem Wołodymyrem Zełenskim na ręce ukraińskiej głowy państwa zostały przekazane dwa tomy dokumentów zbrodni wołyńskiej wydane przez IPN w języku ukraińskim.

– Chodziło o to, by ułatwić zapoznanie się z dokumentami. (…) Przede wszystkim strona ukraińska dawała wyraźnie do zrozumienia, że zna wagę problemu, również w aspekcie toczącej się wojny z Rosją. Moskwa wykorzystuje ten element w swojej walce propagandowej – wskazał.

Ekshumacje i godne pochowanie ofiar ludobójstwa na Wołyniu to nasz wspólny, moralny obowiązek. Prezydent Karol Nawrocki twardo poruszył tę bardzo ważną dla wszystkich Polaków sprawę w czasie rozmów z prezydentem Ukrainy! pic.twitter.com/EmUvnNWVN2

— #Nawrocki2025 (@Nawrocki25) December 19, 2025

Gość TV Trwam zaznaczył, że „nie możemy abstrahować od tego, co dzieje się tam z mitem banderowskim. Od 2022 roku kilkukrotnie odwiedzałem Ukrainę i brałem udział w różnego rodzaju uroczystościach upamiętniających Polaków tam pomordowanych”.

– W czasie kolejnych wizyt widziałem, jak zmienia się krajobraz związany z barwami banderowskimi. Jest ich coraz więcej. Dla współczesnej Ukrainy ideologia banderowska i OUN-UPA to jeden z mitów założycielskich tego państwa – zwrócił uwagę pełniący obowiązki prezesa Instytutu Pamięci Narodowej.

– Ukraina próbuje doprowadzić do sytuacji, aby zapanował symetryzm w ocenie tego, co się działo. (…) Prof. Grzegorz Motyka szacuje ofiary ukraińskie na ok. 15-20 tys., kiedy ofiar polskich jest ponad 130 tysięcy. Nie ma mowy o żadnym symetryzmie – dodał.

Ginęli od kul, siekier, wideł, noży❗🟥 11 VII 1943 r oddziały #UPA wspierane przez ukraińskie chłopstwo, tzw. czerń, zaatakowały prawie 1⃣0⃣0⃣ polskich wsi na #Wołyn.iu, mordując tysiące Polaków 🇵🇱#ZbrodniaWołyńska #LudobójstwoWołyńskie #Wołyń1943 #KrwawaNiedziela pic.twitter.com/4NbZFz4vi0

— Instytut Pamięci Narodowej (@ipngovpl) July 11, 2020

Obecnie na rozpatrzenie przez Kijów czeka 26 wniosków o ekshumacje. Dr hab. Karol Polejowski wyjaśnił, że „to nie jest 26 miejsc, niektóre wnioski mają charakter wielomiejscowy”.

– Z tego jeden jest zrealizowany. To ekshumacja polskich żołnierzy ze Lwowa, których pogrzeb odbył się miesiąc temu w Mościskach. 9 wniosków zostało odrzuconych z niejasnych powodów, a reszta jest nierozpatrzona. (…) W prawie ukraińskim jest tak, że każdy wniosek z nowym rokiem trzeba powtarzać. (…) IPN ponownie złoży wnioski – zapowiedział gość „Polskiego Punktu Widzenia”.

Historyk zaznaczył jednocześnie, że „Kijów nie widzi problemów, aby wydawać zgody dla Niemiec na ekshumacje żołnierzy Wehrmachtu na terytorium Ukrainy”.

– Z jakiegoś powodu tylko polskie ofiary nie zasługują na to, aby być odnalezione i godnie pochowane – zauważył pełniący obowiązki prezesa IPN.

radiomaryja.pl