Prawa i obowiązki prezydenta RP
ratyfikuje i wypowiada umowy międzynarodowe;
– mianuje i odwołuje
przedstawicieli Polski w innych państwach i przy organizacjach
międzynarodowych;
– w zakresie polityki zagranicznej współdziała z
premierem i ministrem spraw zagranicznych;
– jest najwyższym
zwierzchnikiem Sił Zbrojnych RP;
– mianuje szefa Sztabu Generalnego i
dowódców rodzajów Sił Zbrojnych;
– na wniosek ministra obrony
narodowej nadaje stopnie wojskowe;
– w przypadku bezpośredniego,
zewnętrznego zagrożenia państwa, na wniosek premiera, zarządza
powszechną lub częściową mobilizację i użycie Sił Zbrojnych do obrony
kraju;
– nadaje obywatelstwo polskie i wyraża zgodę na zrzeczenie się
obywatelstwa polskiego;
– nadaje ordery i odznaczenia;
–
stosuje prawo łaski;
– może zwracać się z orędziem do Sejmu, do
Senatu lub do Zgromadzenia Narodowego;
– w sprawach szczególnej wagi
może zwołać Radę Gabinetową, którą tworzy rząd obradujący pod
przewodnictwem prezydenta;
– zarządza wybory do Sejmu i Senatu;
–
zwołuje pierwsze posiedzenie nowo wybranych Sejmu i Senatu;
–
posiada inicjatywę ustawodawczą;
– skraca kadencję Sejmu w
przypadkach określonych w Konstytucji;
– zarządza referendum
ogólnokrajowe;
– podpisuje ustawy albo odmawia ich podpisania;
–
kieruje wnioski do Trybunału Konstytucyjnego;
– występuje z
wnioskiem o przeprowadzenie kontroli przez Najwyższą Izbę Kontroli;
–
desygnuje i powołuje premiera;
– przyjmuje dymisję rządu;
–
występuje z wnioskiem do Sejmu o pociągnięcie do odpowiedzialności przed
Trybunałem Stanu członka rządu;
– odwołuje ministra, wobec którego
Sejm wyraził wotum nieufności;
– powołuje sędziów;
– powołuje
pierwszego prezesa Sądu Najwyższego;
– powołuje prezesa i
wiceprezesa Trybunału Konstytucyjnego;
– powołuje prezesa Naczelnego
Sądu Administracyjnego;
– powołuje prezesów Sądu Najwyższego oraz
wiceprezesów Naczelnego Sądu Administracyjnego;
– wnioskuje do Sejmu o
powołanie prezesa Narodowego Banku Polskiego;
– powołuje członków
Rady Polityki Pieniężnej;
– powołuje i odwołuje członków Rady
Bezpieczeństwa Narodowego;
– powołuje członków Krajowej Rady
Radiofonii i Telewizji.
oprac. AKW
