Słowacja i USA podpisały międzyrządową umowę o współpracy w energetyce jądrowej

Premier Słowacji, Robert Fico, wraz z amerykańskim sekretarzem energii, Chrisem Wrightem, podpisali w Waszyngtonie w piątek wieczorem czasu lokalnego porozumienie dotyczące energii jądrowej. Jego częścią ma być budowa nowego bloku według amerykańskiego projektu w Jaslovskich Bohunicach.

„Postrzegam ten moment jako ważną chwilę w naszych stosunkach dwustronnych, ale także jako wyraźny sygnał, że Słowację i Stany Zjednoczone łączy wspólne strategiczne myślenie o przyszłości energetyki – o jej bezpieczeństwie, zrównoważonym rozwoju i zaawansowaniu technologicznym” – powiedział premier Robert Fico po podpisaniu umowy.

„Stany Zjednoczone są dumne z partnerstwa ze Słowacją jako niezawodnym sojusznikiem w rozszerzaniu współpracy w dziedzinie energetyki” – powiedział ze swojej strony Chris Wright.

Podczas pobytu w Waszyngtonie Robert Fico ma spotkać się z przedstawicielami firmy Westinghouse, która ma być odpowiedzialna za budowę nowego bloku o mocy 1200 megawatów. W sobotę spotka się również z Donaldem Trumpem na Florydzie.

Budowa nowego bloku byłaby największą inwestycją w historii Słowacji. Robert Fico mówi o kwocie od 13 do 15 miliardów euro, ale nie wiadomo, skąd rząd je weźmie. Słowacki premier zapowiada, że umowa o budowie mogłaby być zawarta w przyszłym roku.

Zdaniem Roberta Ficy rzeczą wyjątkową będzie fakt, że Słowacja będzie prawdopodobnie jednym z niewielu krajów na świecie, które mają doświadczenie nie tylko z reaktorami produkcji rosyjskiej, ale także z reaktorami mającymi inną technologię. Rząd Roberta Ficy zatwierdził plany budowy należącego do państwa nowego bloku w Jaslovskich Bohunicach przed rokiem, ale wycofał się z ogłoszenia przetargu na dostawcę technologii.

W Jaslovskich Bohunicach w latach 70-tych XX wieku według sowieckiej technologii zbudowano cztery bloki. Dwa najstarsze z nich Słowacja po przystąpieniu do Unii Europejskiej wyłączyła, a ostatecznie zlikwidowała latem 2025 roku. Pozostałe dwa bloki, mające moc 500 MW każdy, zostały zmodernizowane w latach 2005-2006 i mają funkcjonować przez kolejne 40 lat.

Na Słowacji eksploatowane są także trzy bloki w Mochovcach w południowej części kraju. Są nowsze niż te w Jaslovskich Bohunicach. Dwa powstały pod koniec lat 90-tych XX wieku. Trzeci zaczął dostarczać prąd w 2023 roku. Czwarty, już wybudowany, ma przejść pod koniec br. ostatnie testy przed rozpoczęciem procesu uruchomienia. W 2024 r. ponad 60 proc. energii elektrycznej produkowanej na Słowacji pochodziło z atomu.

PAP