Miejsce dla ambitnych

Zawód dziennikarza jest jedną z najbardziej popularnych i prestiżowych
profesji. Niesie obietnicę ciekawych spotkań z ludźmi, interesujących tematów,
nieustannego intelektualnego poszukiwania. Nie musi wcale oznaczać nieustannej
pogoni za sensacją, informacją czy tzw. newsem.

Chyba że mamy do czynienia z dziennikarstwem informacyjnym. Ale wtedy
dziennikarz reprezentuje neutralnego pośrednika przekazywanej informacji. A jego
podstawową, można rzec – pierwotną funkcją, jest możliwie obiektywne, z akcentem
na możliwie – bo każdy jest człowiekiem ze swoimi emocjami i osobowością –
opisywanie faktów. Są mu w tym pomocne podstawowe formy dziennikarstwa
informacyjnego (relacja, wiadomość, sprawozdanie). Jeśli chodzi o wymagania
kompetencyjne, to oczekiwane są tu przede wszystkim: staranność, dokładność i
umiejętność organizacji pracy, a także zdolność sprawnego pisania tekstów,
nierzadko w warunkach silnego stresu i pośpiechu.
Innego rodzaju zaangażowania w pracę mediów wymaga dziennikarstwo
interpretacyjne. Tutaj cały talent i wiedzę dziennikarz angażuje w kształtowanie
opinii swoich odbiorców. Prezentacja faktów ma prawo, a nawet powinna mieć
charakter subiektywny i być przefiltrowana przez światopogląd, upodobania,
polityczną orientację piszącego. Dziennikarz jest tym, który ocenia, komentuje,
wyjaśnia problemy, zjawiska i procesy. Dlatego też powinien mieć dużą wiedzę i
głębokie rozeznanie spraw, o których pisze lub mówi.
Ostatni rodzaj dziennikarstwa – dziennikarstwo śledcze – ma niesłychanie ważne
zadanie kontrolowania i ujawniania wszelkich nadużyć władzy. Oznacza opis spraw,
wydarzeń, osób, instytucji, które reprezentują władzę lokalną czy centralną. W
tym wypadku dziennikarz jest bezpośrednim rzecznikiem opinii publicznej.

Dziennikarz – człowiek zaangażowany
Oczywiście to nie wszystkie rodzaje dziennikarstwa, a tylko jego podstawowa
typologia. Warto jeszcze wspomnieć choćby o dziennikarstwie adwokackim, gdy
dziennikarz występuje w roli obrońcy, a skutek jego starań owocuje często
porozumieniem stron. Ważne, choć coraz mniej obecne, jest dziennikarstwo
literackie – gdy dziennikarz oferuje odbiorcy szczególne wyczucie językowe i
literacki sposób wypowiedzi. Jest także dziennikarstwo publiczne, w którym
dziennikarz występuje w roli organizatora dialogu. Potrafi znaleźć rozwiązania
konfliktowych sytuacji, przyjmując nierzadko pozycję mediatora, a czasem, gdy
zachodzi taka potrzeba, również katalizatora wydobywającego na jaw rzeczy
ukryte. Szczególnym rodzajem dziennikarstwa jest dziennikarstwo społecznie
zaangażowane. Wtedy dziennikarz nie ukrywa, po której stronie stoi czy kogo
wręcz reprezentuje. Ten rodzaj dziennikarstwa subiektywnego wbrew pozorom jest
najuczciwszy wobec odbiorcy. Ten ostatni bowiem od razu wie, kto do niego
przemawia i z jakiej pozycji. Odpada w tej sytuacji tak częste wprowadzanie
odbiorcy w błąd pod szyldem tzw. dziennikarskiej obiektywności. Warto odnotować,
że w dobie rozwoju nowych mediów dziennikarstwo zaangażowane zdobywa wielu
nowych zwolenników.
Należy zdawać sobie sprawę ze znaczenia i różnorodności ról odgrywanych przez
dziennikarzy. Rzeczywiste dziennikarstwo pełni wobec społeczności funkcję
integracyjną i sprzyja mechanizmom społecznej samoobserwacji i samokontroli.
Uzyskiwanie kompetencji dziennikarskich – specyficznego połączenia wiedzy
teoretycznej i umiejętności zdobywanych w drodze praktyki, w tym np. zdolności
zbierania materiałów dziennikarskich, umiejętności ich selekcji i redagowania –
to droga żmudna, ale przynosząca wiele satysfakcji. Adepci dziennikarstwa w
WSKSiM zdobywanie takich umiejętności mają zagwarantowane. Poznają także arkana
wspomnianej wyżej typologii dziennikarstwa. Otrzymują odpowiednie dawki
teoretycznej wiedzy medialnej w połączeniu z praktyką w studiu radiowym i
telewizyjnym, przechodzą przez wymagającą, ale przecież bardzo interesującą
drogę zawodowego wtajemniczenia.

Bez pręgierza politycznej poprawności
Fakt ten sprzyja kształceniu dziennikarzy w WSKSiM, wymóg politycznej
poprawności może bowiem już na starcie boleśnie blokować i ograniczać,
zniechęcając do dziennikarstwa, albo, co gorsza, wdrażać niedopuszczalne wzorce
postępowania będące w istocie zaprzeczeniem sensu uprawiania tego zawodu.
Adepci dziennikarstwa w WSKSiM potrafią stawiać kwestie niewygodne nawet dla
nich samych. Uczą się przenikliwości, obserwacji, dociekania i stawiania pytań
tam, gdzie inni milczą. Nierzadko podczas ćwiczeń odpowiadamy sobie na nie.
Uczący się tego zawodu często nie ma doświadczenia, ale zawsze przejawia
nieskażone rutyną świeże spojrzenie. A o to tu także chodzi. Zadaniem
prowadzącego profesora jest doprowadzenie do sytuacji krytycznego spojrzenia
studenta na własną pracę. Wymagania wobec samego siebie, samodyscyplina,
autoformacja, budowanie osobowości i tożsamości, zdobywanie jak najwięcej wiedzy
– wszystko to gwarantuje w przyszłości odnalezienie się w zawodzie dziennikarza
w każdych okolicznościach. Znakomita i profesjonalna kadra nauczycieli – znani z
nonkonformizmu redaktorzy, publicyści, dziennikarze – traktuje studentów
poważnie i z uwagą. Tak jak na to zasługują. Jeśli jeszcze uwzględnimy fakt, że
mury WSKSiM gwarantują europejskie standardy naukowego zaplecza oraz godziwe
warunki relaksu i odpoczynku, nie może być wątpliwości. To miejsce dla ambitnego
studenta. Pogłębiona, rzetelna wiedza, połączona z wysokiej jakości praktyką,
nie zdarza się wszędzie…

Dr Hanna Karp