Wiktor Fiodorowicz Janukowycz – prezydent elekt Ukrainy

Urodził się 9 lipca 1950 r. w Jenakijewie w obwodzie donieckim w
rosyjskojęzycznej części Ukrainy. Ukraińskiego nauczył się dopiero po objęciu
urzędu premiera i do tej pory posługuje się nim z błędami. Po śmierci rodziców
Janukowycz od 5. roku życia wychowywał się w domu dziecka. Jak sam twierdzi,
miało to duży wpływ na jego bardzo burzliwą młodość. Wielokrotnie był on bowiem
karany za rozbój, ciężkie pobicia i kradzieże. W oficjalnej biografii polityka
czytamy jednak, że wyroki zostały wydane niesłusznie i anulowane pod koniec lat
70.

Ostatni wyrok odsiadywał jeszcze w 1972 roku. Po wyjściu z więzienia ożenił
się. Osiem lat później zdobył dyplom inżyniera mechanika na Politechnice
Donieckiej. W 2001 r. ukończył Ukraińską Akademię Handlu Zagranicznego ze
specjalnością prawa międzynarodowego. Doktorat obronił w Instytucie Badań
Ekonomiczno-Prawnych Narodowej Akademii Nauk Ukrainy w Kijowie. Tematem pracy
było „Zarządzanie rozwojem infrastruktury wielkiego regionu przemysłowego”. Po
uzyskaniu tytułu profesorskiego został członkiem Prezydium Narodowej Akademii
Nauk Ukrainy i Kalifornijskiej Międzynarodowej Akademii Nauk.
Karierę
polityczną Wiktor Janukowycz rozpoczął od stanowiska dyrektora bazy
transportowej. Następnie w 1996 r. rozpoczął pracę w administracji obwodu
donieckiego na stanowisku zastępcy gubernatora. Rok później objął już stanowisko
gubernatora tego najbogatszego regionu Ukrainy, rządził „żelazną ręką” przez
ponad 5 lat. Dziennikarze mówili o nim w tym czasie, że jest najbliższym
współpracownikiem najbogatszego człowieka na Ukrainie, szefa klanu donieckiego
Rinata Achmetowa, który do uciszania przeciwników wykorzystywał milicję, sądy i
urząd podatkowy. Ten sam Achmetow, który uchodzi za nieformalnego lidera Partii
Regionów Ukrainy, wspierał także finansowo późniejsze kampanie wyborcze Wiktora
Janukowycza.
W 2002 r. dzięki wsparciu Leonida Kuczmy, ówczesnego prezydenta,
Janukowycz objął stanowisko premiera Ukrainy, które piastował do 7 grudnia 2004
roku. W 2004 r. wystartował w wyścigu o fotel prezydencki, ścierając się z
kandydatem opozycji Wiktorem Juszczenką. I choć oficjalnie zdobył większą liczbę
głosów, to ze względu na udowodnione fałszerstwa podczas głosowania wynik
wyborów anulowano i po dogrywce prezydenturę objął Juszczenko. Nastąpiło to w
wyniku „pomarańczowej rewolucji”, którą poparła także Polska.
Od 20 grudnia
2004 r. do 5 stycznia 2005 r. Janukowycz ponownie stał na czele rządu. W
sierpniu 2006 r. premierem został po raz trzeci, sprawując tę funkcję do grudnia
2007 roku. W 2010 r. kolejny raz wziął udział w walce o najważniejszy urząd
państwowy na Ukrainie. W wyniku drugiej tury wyborów, w trakcie której starł się
z obecną premier Julią Tymoszenko, został prezydentem, uzyskując nieco ponad 3
proc. przewagi nad rywalką.
Od czasu „pomarańczowej rewolucji” Janukowycz
zrobił wiele, aby uniknąć przypinania mu łatki polityka prorosyjskiego.
Złagodził swoją antyzachodnią retorykę i obecnie, podobnie jak Tymoszenko,
popiera integrację Ukrainy z Unią Europejską. Jednak w przypadku członkostwa
Ukrainy w NATO nadal uzależnia je od wyniku referendum w tej sprawie. Ale z
rezerwą wobec NATO odnosi się większość Ukraińców, zwłaszcza ze wschodu kraju,
więc nowy prezydent może liczyć na poparcie obywateli w tej kwestii. Ponadto w
odróżnieniu od ustępującego prezydenta Wiktora Juszczenki, Janukowycz –
pochodzący ze wschodniej Ukrainy – jest przeciwnikiem nadania uprawnień
kombatanckich bojownikom UPA i OUN.
Ma dwóch dorosłych synów. Starszy jest
stomatologiem, zaś młodszy deputowanym parlamentu z ramienia Partii Regionów
Ukrainy, na czele której stoi jego ojciec.
Niezwłocznie po ogłoszeniu
oficjalnych wyników wyborów, prezydent Polski pogratulował Wiktorowi
Janukowyczowi zwycięstwa i życzył wielu sukcesów w pełnieniu zaszczytnej funkcji
głowy państwa. Lech Kaczyński zaprosił także Janukowycza do Polski w najbliższym
możliwym terminie. W odpowiedzi ukraiński prezydent zaprosił Lecha Kaczyńskiego
na uroczystość zaprzysiężenia.

MBZ