Cichy i skuteczny święty

Z o. Tomaszem Gałuszką OP, koordynatorem krakowskich obchodów 750-lecia śmierci św. Jacka, rozmawia Małgorzata Bochenek

15 sierpnia przypada 750. rocznica śmierci św. Jacka Odrowąża – pierwszego polskiego dominikanina. W krakowskim klasztorze OO. Dominikanów znajduje się grób św. Jacka. Z okazji jubileuszu już dzisiaj w Krakowie rozpoczynają się uroczystości ku czci tego świętego.

Jakie wydarzenia uświetnią jubileusz?

– Przez najbliższy tydzień w Krakowie odbędzie się wiele przedsięwzięć, których celem jest uczczenie św. Jacka oraz przybliżenie dzieła jego życia. Centralne obchody jubileuszu rozpoczynamy dzisiaj, w sobotę, a zakończymy je 17 sierpnia. Ten tydzień będzie miał podwójny charakter: ludyczny oraz liturgiczny. Na placu Szczepańskim zostanie dziś zainaugurowany V Festiwal Pierogów – średniowieczny jarmark – który potrwa do 15 sierpnia. Po raz pierwszy ten festiwal, odbywający się od kilku lat w Krakowie, będzie ściśle związany z osobą św. Jacka.

Dlaczego obchody połączono właśnie z tym festiwalem?

– Powiedzenie „św. Jacek z pierogami” funkcjonuje w całej Polsce, i nie tylko. Istnieją co najmniej trzy legendy, które nasuwają to skojarzenie. Pierwsza, najbardziej znana, opowiada o tym, jak w czasie głodu w 1241 r. Jacek karmił krakowian pierogami. Inne podanie głosi, że mieszkańcy Krakowa prosili Jacka, po jego powrocie z misji kijowskiej, aby pokazał, jak wyglądają sławne potrawy wschodnie. Trzecia – najstarsza, mówi o podniesieniu przez niego w cudowny sposób kłosów zboża zbitych gradem.

Jednak najważniejsze jest to, co wydarzy się w tych dniach w bazylice OO. Dominikanów…

– W naszym klasztorze trwać będzie niezwykła liturgia. Zaangażują się w nią schola Teatru „Węgajty”, który zajmuje się rekonstrukcjami wielkich dramatów liturgicznych, ludzie prowadzący badania średniowiecznej liturgii oraz bracia dominikanie. Od poniedziałku aż do piątku będziemy rekonstruować całą liturgię z czasów św. Jacka, to jest ponad 21 godzin śpiewu, przede wszystkim gregoriańskiego. Poszczególne dni w naszej świątyni rozpocznie o godz. 7.30 jutrznia gregoriańska. Uroczysta Msza św. sprawowana będzie o godz. 12.00, z wyjątkiem środy – kiedy to centralna Eucharystia zostanie odprawiona o godz. 10.30. Nieszpory zaplanowano na godz. 18.25. We wtorek i w czwartek o godz. 20.15 będzie można zasmakować wielkiej liturgii. W wigilię Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny (14 sierpnia) oraz w wigilię św. Jacka (16 sierpnia) usłyszymy i zobaczymy Matutinum Gregoriańskie, które trwa ponad 5 godzin. W trakcie czwartkowego Matutinum zaprezentowany zostanie dramat liturgiczny Laudus Danielis – Gra o Proroku Danielu, według manuskryptu z XII wieku z katedry w Beauvais. W środę natomiast – i na to chciałbym zwrócić szczególną uwagę – w naszym klasztorze o godz. 20.15 rozpocznie się przedstawienie Miracula Sancti Nicolai – Cuda Świętego Mikołaja, przygotowane także na podstawie XII-wiecznych francuskich rękopisów. Akcja misterium potoczy się w trzech miejscach. Dwa akty zaprezentowane zostaną w kapitularzu, trzeci rozegra się w dominikańskich ogrodach. Warto zauważyć, że po raz pierwszy klasztorny ogród zostanie udostępniony osobom świeckim. Misterium zakończy się na krużgankach.

A jak będzie obchodzone samo liturgiczne wspomnienie św. Jacka?

– W piątek, 17 sierpnia, kiedy przypada święto patronalne św. Jacka, w bazylice Mszę św. o godz. 12.00 będzie celebrował ks. kard. Stanisław Dziwisz, metropolita krakowski. Podczas tej Eucharystii nastąpi przekazanie relikwiarzy ośmiu parafiom, przede wszystkim ze Śląska, gdzie kult tego świętego jest bardzo żywy. Trzeba przypomnieć, że św. Jacek urodził się w Kamieniu Śląskim. Swój udział zapowiedziało wiele pielgrzymek z różnych stron Polski.

Przez cały 2007 rok Ojcowie Dominikanie z Krakowa starają się przybliżać postać św. Jacka Odrowąża…

– Ukazały się trzy ważne wydawnictwa o różnym charakterze. „Życie i cuda św. Jacka. 1257-2007” – książeczka broszurkowa, w której obok wielu zdjęć i wartościowych tekstów znajdziemy także modlitwy. Kolejna to wznowiona monografia historyczna autorstwa Jacka Woronieckiego OP. Wydana została także publikacja „Św. Jacek – studia i źródła”. Zamieszczono w niej przetłumaczone na język polski wszystkie źródła łacińskie o św. Jacku oraz komentarze.

Od lutego br. w naszej bazylice odbywają się Środy Jackowe. O godz. 17.00 odprawiana jest Msza św. ku czci św. Jacka, ma miejsce także nabożeństwo przy jego relikwiach. Cieszy fakt, że w Środach św. Jacka uczestniczy bardzo wiele osób młodych.

W obchody jubileuszu zaangażowały się także siostry dominikanki – mniszki klauzurowe. Przez cały rok, w każdy drugi czwartek miesiąca, w ich świątyni Na Gródku o godz. 18.00 odbywają się specjalne konferencje oraz nabożeństwa.

W dniach 18-20 października odbędzie się sesja „Zakony mendykanckie w średniowiecznej aglomeracji Krakowa”.

Święty Jacek był wielkim czcicielem Maryi. Niezwykle wymowna jest data dzienna jego śmierci – 15 sierpnia – święto Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Jak winniśmy odczytywać to – wydaje się – niezwykłe przesłanie?

– Jeżeli chcemy zrozumieć św. Jacka, to musimy bardzo mocno poznać i zrozumieć rolę Maryi w jego życiu. Święty Jacek w ikonografii przedstawiany jest jako ten, który w jednym ręku trzyma Monstrancję, a w drugim figurkę Matki Bożej. Trzeba jednak zauważyć, że takie przedstawienie jest dość późne. Najwcześniejsze zaczerpnięte zostało z XIV-wiecznego opisu. Matka Boża w naszej krakowskiej świątyni miała powiedzieć Jackowi, że o wszystko, o co poprosi za Jej wstawiennictwem, otrzyma. Stąd też na obrazie kanonizacyjnym w Rzymie św. Jacek przedstawiony został jako klęczący przed objawiającą się Maryją.

Wymowne znaczenie ma także fakt, że on, czciciel Najświętszej Maryi Panny, umarł w święto Jej Wniebowzięcia. O św. Jacku, podobnie jak o Matce Bożej, mamy niewiele wzmianek, ale jednak wszyscy doskonale odczuwamy ich obecność. Podobnie jak Maryja św. Jacek jest cichy, ale bardzo skuteczny, poświadczają to liczne wota i świadectwa. Święty Jacek jest drogą do Maryi.

Z o. Tomaszem Gałuszką OP, koordynatorem krakowskich obchodów 750-lecia śmierci św. Jacka, rozmawia Małgorzata Bochenek

15 sierpnia przypada 750. rocznica śmierci św. Jacka Odrowąża – pierwszego polskiego dominikanina. W krakowskim klasztorze OO. Dominikanów znajduje się grób św. Jacka. Z okazji jubileuszu już dzisiaj w Krakowie rozpoczynają się uroczystości ku czci tego świętego.

Jakie wydarzenia uświetnią jubileusz?

– Przez najbliższy tydzień w Krakowie odbędzie się wiele przedsięwzięć, których celem jest uczczenie św. Jacka oraz przybliżenie dzieła jego życia. Centralne obchody jubileuszu rozpoczynamy dzisiaj, w sobotę, a zakończymy je 17 sierpnia. Ten tydzień będzie miał podwójny charakter: ludyczny oraz liturgiczny. Na placu Szczepańskim zostanie dziś zainaugurowany V Festiwal Pierogów – średniowieczny jarmark – który potrwa do 15 sierpnia. Po raz pierwszy ten festiwal, odbywający się od kilku lat w Krakowie, będzie ściśle związany z osobą św. Jacka.

Dlaczego obchody połączono właśnie z tym festiwalem?

– Powiedzenie „św. Jacek z pierogami” funkcjonuje w całej Polsce, i nie tylko. Istnieją co najmniej trzy legendy, które nasuwają to skojarzenie. Pierwsza, najbardziej znana, opowiada o tym, jak w czasie głodu w 1241 r. Jacek karmił krakowian pierogami. Inne podanie głosi, że mieszkańcy Krakowa prosili Jacka, po jego powrocie z misji kijowskiej, aby pokazał, jak wyglądają sławne potrawy wschodnie. Trzecia – najstarsza, mówi o podniesieniu przez niego w cudowny sposób kłosów zboża zbitych gradem.

Jednak najważniejsze jest to, co wydarzy się w tych dniach w bazylice OO. Dominikanów…

– W naszym klasztorze trwać będzie niezwykła liturgia. Zaangażują się w nią schola Teatru „Węgajty”, który zajmuje się rekonstrukcjami wielkich dramatów liturgicznych, ludzie prowadzący badania średniowiecznej liturgii oraz bracia dominikanie. Od poniedziałku aż do piątku będziemy rekonstruować całą liturgię z czasów św. Jacka, to jest ponad 21 godzin śpiewu, przede wszystkim gregoriańskiego. Poszczególne dni w naszej świątyni rozpocznie o godz. 7.30 jutrznia gregoriańska. Uroczysta Msza św. sprawowana będzie o godz. 12.00, z wyjątkiem środy – kiedy to centralna Eucharystia zostanie odprawiona o godz. 10.30. Nieszpory zaplanowano na godz. 18.25. We wtorek i w czwartek o godz. 20.15 będzie można zasmakować wielkiej liturgii. W wigilię Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny (14 sierpnia) oraz w wigilię św. Jacka (16 sierpnia) usłyszymy i zobaczymy Matutinum Gregoriańskie, które trwa ponad 5 godzin. W trakcie czwartkowego Matutinum zaprezentowany zostanie dramat liturgiczny Laudus Danielis – Gra o Proroku Danielu, według manuskryptu z XII wieku z katedry w Beauvais. W środę natomiast – i na to chciałbym zwrócić szczególną uwagę – w naszym klasztorze o godz. 20.15 rozpocznie się przedstawienie Miracula Sancti Nicolai – Cuda Świętego Mikołaja, przygotowane także na podstawie XII-wiecznych francuskich rękopisów. Akcja misterium potoczy się w trzech miejscach. Dwa akty zaprezentowane zostaną w kapitularzu, trzeci rozegra się w dominikańskich ogrodach. Warto zauważyć, że po raz pierwszy klasztorny ogród zostanie udostępniony osobom świeckim. Misterium zakończy się na krużgankach.

A jak będzie obchodzone samo liturgiczne wspomnienie św. Jacka?

– W piątek, 17 sierpnia, kiedy przypada święto patronalne św. Jacka, w bazylice Mszę św. o godz. 12.00 będzie celebrował ks. kard. Stanisław Dziwisz, metropolita krakowski. Podczas tej Eucharystii nastąpi przekazanie relikwiarzy ośmiu parafiom, przede wszystkim ze Śląska, gdzie kult tego świętego jest bardzo żywy. Trzeba przypomnieć, że św. Jacek urodził się w Kamieniu Śląskim. Swój udział zapowiedziało wiele pielgrzymek z różnych stron Polski.

Przez cały 2007 rok Ojcowie Dominikanie z Krakowa starają się przybliżać postać św. Jacka Odrowąża…

– Ukazały się trzy ważne wydawnictwa o różnym charakterze. „Życie i cuda św. Jacka. 1257-2007” – książeczka broszurkowa, w której obok wielu zdjęć i wartościowych tekstów znajdziemy także modlitwy. Kolejna to wznowiona monografia historyczna autorstwa Jacka Woronieckiego OP. Wydana została także publikacja „Św. Jacek – studia i źródła”. Zamieszczono w niej przetłumaczone na język polski wszystkie źródła łacińskie o św. Jacku oraz komentarze.

Od lutego br. w naszej bazylice odbywają się Środy Jackowe. O godz. 17.00 odprawiana jest Msza św. ku czci św. Jacka, ma miejsce także nabożeństwo przy jego relikwiach. Cieszy fakt, że w Środach św. Jacka uczestniczy bardzo wiele osób młodych.

W obchody jubileuszu zaangażowały się także siostry dominikanki – mniszki klauzurowe. Przez cały rok, w każdy drugi czwartek miesiąca, w ich świątyni Na Gródku o godz. 18.00 odbywają się specjalne konferencje oraz nabożeństwa.

W dniach 18-20 października odbędzie się sesja „Zakony mendykanckie w średniowiecznej aglomeracji Krakowa”.

Święty Jacek był wielkim czcicielem Maryi. Niezwykle wymowna jest data dzienna jego śmierci – 15 sierpnia – święto Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Jak winniśmy odczytywać to – wydaje się – niezwykłe przesłanie?

– Jeżeli chcemy zrozumieć św. Jacka, to musimy bardzo mocno poznać i zrozumieć rolę Maryi w jego życiu. Święty Jacek w ikonografii przedstawiany jest jako ten, który w jednym ręku trzyma Monstrancję, a w drugim figurkę Matki Bożej. Trzeba jednak zauważyć, że takie przedstawienie jest dość późne. Najwcześniejsze zaczerpnięte zostało z XIV-wiecznego opisu. Matka Boża w naszej krakowskiej świątyni miała powiedzieć Jackowi, że o wszystko, o co poprosi za Jej wstawiennictwem, otrzyma. Stąd też na obrazie kanonizacyjnym w Rzymie św. Jacek przedstawiony został jako klęczący przed objawiającą się Maryją.

Wymowne znaczenie ma także fakt, że on, czciciel Najświętszej Maryi Panny, umarł w święto Jej Wniebowzięcia. O św. Jacku, podobnie jak o Matce Bożej, mamy niewiele wzmianek, ale jednak wszyscy doskonale odczuwamy ich obecność. Podobnie jak Maryja św. Jacek jest cichy, ale bardzo skuteczny, poświadczają to liczne wota i świadectwa. Święty Jacek jest drogą do Maryi.

Z o. Tomaszem Gałuszką OP, koordynatorem krakowskich obchodów 750-lecia śmierci św. Jacka, rozmawia Małgorzata Bochenek

15 sierpnia przypada 750. rocznica śmierci św. Jacka Odrowąża – pierwszego polskiego dominikanina. W krakowskim klasztorze OO. Dominikanów znajduje się grób św. Jacka. Z okazji jubileuszu już dzisiaj w Krakowie rozpoczynają się uroczystości ku czci tego świętego.

Jakie wydarzenia uświetnią jubileusz?

– Przez najbliższy tydzień w Krakowie odbędzie się wiele przedsięwzięć, których celem jest uczczenie św. Jacka oraz przybliżenie dzieła jego życia. Centralne obchody jubileuszu rozpoczynamy dzisiaj, w sobotę, a zakończymy je 17 sierpnia. Ten tydzień będzie miał podwójny charakter: ludyczny oraz liturgiczny. Na placu Szczepańskim zostanie dziś zainaugurowany V Festiwal Pierogów – średniowieczny jarmark – który potrwa do 15 sierpnia. Po raz pierwszy ten festiwal, odbywający się od kilku lat w Krakowie, będzie ściśle związany z osobą św. Jacka.

Dlaczego obchody połączono właśnie z tym festiwalem?

– Powiedzenie „św. Jacek z pierogami” funkcjonuje w całej Polsce, i nie tylko. Istnieją co najmniej trzy legendy, które nasuwają to skojarzenie. Pierwsza, najbardziej znana, opowiada o tym, jak w czasie głodu w 1241 r. Jacek karmił krakowian pierogami. Inne podanie głosi, że mieszkańcy Krakowa prosili Jacka, po jego powrocie z misji kijowskiej, aby pokazał, jak wyglądają sławne potrawy wschodnie. Trzecia – najstarsza, mówi o podniesieniu przez niego w cudowny sposób kłosów zboża zbitych gradem.

Jednak najważniejsze jest to, co wydarzy się w tych dniach w bazylice OO. Dominikanów…

– W naszym klasztorze trwać będzie niezwykła liturgia. Zaangażują się w nią schola Teatru „Węgajty”, który zajmuje się rekonstrukcjami wielkich dramatów liturgicznych, ludzie prowadzący badania średniowiecznej liturgii oraz bracia dominikanie. Od poniedziałku aż do piątku będziemy rekonstruować całą liturgię z czasów św. Jacka, to jest ponad 21 godzin śpiewu, przede wszystkim gregoriańskiego. Poszczególne dni w naszej świątyni rozpocznie o godz. 7.30 jutrznia gregoriańska. Uroczysta Msza św. sprawowana będzie o godz. 12.00, z wyjątkiem środy – kiedy to centralna Eucharystia zostanie odprawiona o godz. 10.30. Nieszpory zaplanowano na godz. 18.25. We wtorek i w czwartek o godz. 20.15 będzie można zasmakować wielkiej liturgii. W wigilię Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny (14 sierpnia) oraz w wigilię św. Jacka (16 sierpnia) usłyszymy i zobaczymy Matutinum Gregoriańskie, które trwa ponad 5 godzin. W trakcie czwartkowego Matutinum zaprezentowany zostanie dramat liturgiczny Laudus Danielis – Gra o Proroku Danielu, według manuskryptu z XII wieku z katedry w Beauvais. W środę natomiast – i na to chciałbym zwrócić szczególną uwagę – w naszym klasztorze o godz. 20.15 rozpocznie się przedstawienie Miracula Sancti Nicolai – Cuda Świętego Mikołaja, przygotowane także na podstawie XII-wiecznych francuskich rękopisów. Akcja misterium potoczy się w trzech miejscach. Dwa akty zaprezentowane zostaną w kapitularzu, trzeci rozegra się w dominikańskich ogrodach. Warto zauważyć, że po raz pierwszy klasztorny ogród zostanie udostępniony osobom świeckim. Misterium zakończy się na krużgankach.

A jak będzie obchodzone samo liturgiczne wspomnienie św. Jacka?

– W piątek, 17 sierpnia, kiedy przypada święto patronalne św. Jacka, w bazylice Mszę św. o godz. 12.00 będzie celebrował ks. kard. Stanisław Dziwisz, metropolita krakowski. Podczas tej Eucharystii nastąpi przekazanie relikwiarzy ośmiu parafiom, przede wszystkim ze Śląska, gdzie kult tego świętego jest bardzo żywy. Trzeba przypomnieć, że św. Jacek urodził się w Kamieniu Śląskim. Swój udział zapowiedziało wiele pielgrzymek z różnych stron Polski.

Przez cały 2007 rok Ojcowie Dominikanie z Krakowa starają się przybliżać postać św. Jacka Odrowąża…

– Ukazały się trzy ważne wydawnictwa o różnym charakterze. „Życie i cuda św. Jacka. 1257-2007” – książeczka broszurkowa, w której obok wielu zdjęć i wartościowych tekstów znajdziemy także modlitwy. Kolejna to wznowiona monografia historyczna autorstwa Jacka Woronieckiego OP. Wydana została także publikacja „Św. Jacek – studia i źródła”. Zamieszczono w niej przetłumaczone na język polski wszystkie źródła łacińskie o św. Jacku oraz komentarze.

Od lutego br. w naszej bazylice odbywają się Środy Jackowe. O godz. 17.00 odprawiana jest Msza św. ku czci św. Jacka, ma miejsce także nabożeństwo przy jego relikwiach. Cieszy fakt, że w Środach św. Jacka uczestniczy bardzo wiele osób młodych.

W obchody jubileuszu zaangażowały się także siostry dominikanki – mniszki klauzurowe. Przez cały rok, w każdy drugi czwartek miesiąca, w ich świątyni Na Gródku o godz. 18.00 odbywają się specjalne konferencje oraz nabożeństwa.

W dniach 18-20 października odbędzie się sesja „Zakony mendykanckie w średniowiecznej aglomeracji Krakowa”.

Święty Jacek był wielkim czcicielem Maryi. Niezwykle wymowna jest data dzienna jego śmierci – 15 sierpnia – święto Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Jak winniśmy odczytywać to – wydaje się – niezwykłe przesłanie?

– Jeżeli chcemy zrozumieć św. Jacka, to musimy bardzo mocno poznać i zrozumieć rolę Maryi w jego życiu. Święty Jacek w ikonografii przedstawiany jest jako ten, który w jednym ręku trzyma Monstrancję, a w drugim figurkę Matki Bożej. Trzeba jednak zauważyć, że takie przedstawienie jest dość późne. Najwcześniejsze zaczerpnięte zostało z XIV-wiecznego opisu. Matka Boża w naszej krakowskiej świątyni miała powiedzieć Jackowi, że o wszystko, o co poprosi za Jej wstawiennictwem, otrzyma. Stąd też na obrazie kanonizacyjnym w Rzymie św. Jacek przedstawiony został jako klęczący przed objawiającą się Maryją.

Wymowne znaczenie ma także fakt, że on, czciciel Najświętszej Maryi Panny, umarł w święto Jej Wniebowzięcia. O św. Jacku, podobnie jak o Matce Bożej, mamy niewiele wzmianek, ale jednak wszyscy doskonale odczuwamy ich obecność. Podobnie jak Maryja św. Jacek jest cichy, ale bardzo skuteczny, poświadczają to liczne wota i świadectwa. Święty Jacek jest drogą do Maryi.