„Spróbuj pomyśleć”
Szczęść Boże!
Berliński Instytut Roberta Kocha (Das Robert Koch-Institut – RKI) wraz z Federalnym Instytutem Szacowania Ryzyka (Das Bundesinstitut für Risikobewertung – BfR) stanowią zaplecze eksperckie i decyzyjne władz Republiki Federalnej Niemiec i poszczególnych landów m. in. w obszarze zapobiegania chorobom zakaźnym i zwalczania chorób zakaźnych.
Niemieccy eksperci ds. zdrowia publicznego obecną epidemię zachorowań i zgonów z powodu wytwarzającej toksynę typu Shiga eneterokrwotocznej pałeczki okrężnicy / zespołu hemolityczno-mocznicowego (Shiga toxin-producing Escherichia coli / haemolytic-uraemic syndrome – STEC/HUS) określają jako jedną z największych dotychczas opisanych na świecie i największą w Niemczech, zwracają przy tym uwagę na nietypowy rozkład zachorowań pod względem płci i wieku. W rejestrach Instytutu Roberta Kocha za cały rok 2010 znalazło się 65 przypadków zespołu hemolityczno-mocznicowego, bez szczególnej przewagi jednej płci, w tym tylko 6 dotyczyło osób powyżej 18 roku życia. W obecnej epidemii dwie trzecie przypadków to kobiety, a ogromna większość to dorośli.
Od 2 maja do 9 czerwca 2011r. Europejskie Centrum Zapobiegania i Zwalczania Chorób przyjęło z krajów członkowskich Unii Europejskiej zgłoszenia 757 przypadków zespołu hemolityczno-mocznicowego i 2142 przypadki nie rozwiniętych w zespół hemolityczno-mocznicowy zachorowań wywołanych przez wytwarzającą toksynę typu Shiga eneterokrwotoczną pałeczkę okrężnicy, w tym w samych Niemczech odpowiednio 722 przypadki zespołu hemolityczno- mocznicowego i 2086 przypadków nie rozwiniętych w zespół hemolityczno-mocznicowy zachorowań wywołanych przez wytwarzającą toksynę typu Shiga eneterokrwotoczną pałeczkę okrężnicy. Wśród chorych na zespół hemolityczno-mocznicowy zarejestrowano 19 zgonów, z czego w 18 Niemczech i 1 w Szwecji, zaś wśród chorych, których zespół ten się nie rozwinął zmarło 8 osób, wszystkie w Niemczech.
Trzy czwarte wszystkich zachorowań pochodzi z północnych Niemiec, najwięcej z landu Szlezwik-Holsztyn (niemal 30% wszystkich), z Hamburga , Dolnej Saksonii i Północnej Nadrenii – Westfalii. W dotychczasowym przebiegu epidemii w całych Niemczech najwyższą liczbę – 59 przypadków zespołu hemolityczno-mocznicowego zarejestrowano 21 maja, dotychczasowe maksimum zachorowań wywołanych przez wytwarzającą toksynę typu Shiga eneterokrwotoczną pałeczkę okrężnicy w liczbie 138, przypada na 22 maja.
W ramach dochodzenia epidemiologicznego Instytut Roberta Kocha prowadzi retrospektywne badania porównawcze przypadków. Z badań tych wynika, że sałatę spożywało 84% chorych i 47% osób z grupy kontrolnej, ogórki spożywało 75% chorych i 50 % osób z grupy kontrolnej, a pomidory spożywało 80% chorych i 63% osób z grupy kontrolnej. Ogółem 95% przypadków spożywało co najmniej jedno z tych warzyw. Analiza statystyczna wykazała, że spożywanie surowych pomidorów, ogórków i sałaty jest istotnie związane z zachorowaniem na zespół hemolityczno-mocznicowy. Jak w łącznym oświadczeniu twierdzą eksperci Instytutu Roberta Kocha i Federalnego Instytutu Szacowania Ryzyka, z perspektywy epidemiologicznej spożywanie sałaty, pomidorów i/lub ogórków zakupionych w północnych Niemczech musi być uznane za wykazujące najwyższe dla zakażenia ryzyko względne w porównaniu z innymi środkami spożywczymi. Stąd też aktualna jest rekomendacja: nie jeść pomidorów, ogórków i sałaty, jeżeli są w stanie surowym, zwłaszcza, kiedy są zakupione w północnych Niemczech.
Dotychczas nie ma żadnych wskazań na surowe mięso lub mleko jako typowy nośnik enterokrwotocznej pałeczki okrężnicy.
Ustalono okres wylęgania – od zakażenia do pojawienia się pierwszych objawów biegunki upływa od 3 do 4 dni. Zespół hemolityczno-mocznicowy może wystąpić po tygodniu od początku biegunki u 1/3 chorych.
Niemiecka pałeczka okrężnicy, czyli wytwarzająca toksynę typu Shiga Escherichia coli serotyp O104:H4 (Stx2-positve, eae-negative, hly-negative, ESBL, aat, aggR, aap) wykazuje wyjątkową zjadliwość i oporność na antybiotyki.
Dotychczas nie podano do wiadomości publicznej informacji o pochodzeniu nowej mutacji pałeczki okrężnicy, ani też o źródle epidemii i wiarygodnie udokumentowanych drogach szerzenia się śmiercionośnych zakażeń. Szczególne zagrożenie zdrowia publicznego w skali globalnej wiąże się zakażeniami wtórnymi, w których źródłem zakażenia w kolejnych ogniskach będą nosiciele, chorzy skąpoobjawowi lub chorzy podejmujący obciążone niezwykłym ryzykiem samoleczenie biegunek, za pomocą n. p. intensywnie reklamowanego w polskiej telewizji publicznej Stoperanu.
Z Panem Bogiem
dr Zbigniew Hałat