Od słuchania do czynu

Z ks. prof. dr. hab. Henrykiem Witczykiem, członkiem Papieskiej Komisji
Biblijnej, dyrektorem Instytutu Nauk Biblijnych na KUL, przewodniczącym
ogólnopolskiego Dzieła Biblijnego im. Jana Pawła II, rozmawia Małgorzata
Bochenek

Nowy papieski dokument przypomina o znaczeniu Słowa Bożego dla
chrześcijanina…
– Ojciec Święty mówi o tym, czym Słowo Boże jest samo w sobie (Verbum Dei), jaką
wartość stanowi dla Kościoła (Verbum Ecclesiae), podejmuje również pytania o
rolę Słowa Bożego w posłannictwie Kościoła do świata (Verbum mundo), czyli w
dialogu z kulturą, w życiu moralnym, w ekonomii i polityce, a także w procesie
ewangelizacji narodów, które jeszcze nie mają dostępu do skarbca Objawienia.
Pisząc o Słowie, stosuje bardzo trafne porównanie do Chrystusa – stąd sama nazwa
adhortacji: "Verbum Domini" – Słowo Pana, czyli Słowo uobecniające ziemskiego i
zmartwychwstałego Chrystusa. Papież podkreśla wręcz sakramentalną wartość Słowa
Bożego. Pod postacią ludzkiej mowy ukryte są święta Obecność i orędzie Boga i
Jego Jednorodzonego Syna – Jezusa Chrystusa, a to dzięki nieustannemu działaniu
Ducha Świętego. W Piśmie Świętym Bóg daje ludziom świadectwo o sobie samym.
Papież, idąc za synodem, podkreśla w adhortacji jeszcze jeden wymiar Słowa
Bożego, wymiar wołania. Słowo Boże jest apelem, który Bóg kieruje do człowieka i
domaga się odpowiedzi.

Adhortacja zawiera także szczegółowe wskazania dla chrześcijan.
– Benedykt XVI, mówiąc o roli Słowa Bożego w Kościele, w adhortacji podejmuje
przede wszystkim zagadnienie lectio divina. Jest to bardzo ważne, gdyż dzisiaj
wokół tego pojęcia panuje pewien chaos. Papież wprowadza porządek w oparciu o
Księgę Nehemiasza, rozdział 8, w której zostaje nam objawione, na czym polega
prawdziwa lectio divina, która jest formą przemieniającego oddziaływania Słowa
Bożego na człowieka. Ojciec Święty przywołuje jej następujące elementy: uważne,
pełne skupienia czytanie Słowa Bożego, objaśnianie tegoż Słowa poprzez
pogłębiony komentarz, rozumienie poprzez odniesienie do swojego życia,
nawrócenie (skrucha, żal za grzechy, zmiana dotychczasowego sposobu myślenia),
podjęcie działań społecznych (dzielenie się dobrami materialnymi i duchowymi z
osobami potrzebującymi), otwarcie oczu na obecność drugiego człowieka i
nawiązanie autentycznej komunii (wspólnoty) z nim, celebracja Słowa polegająca
na uwielbieniu Boga za darowane nam Objawienie (świadectwo o Nim). Papież
podkreśla komuniotwórczą rolę Słowa Pana. Słowo Boże jest kierowane do
konkretnej osoby, jednak żyjącej we wspólnocie i wezwanej do jej budowania. Ten,
kto wypełnia wolę Boga Ojca, którą odczytał i zrozumiał, ten siłą rzeczy
dostrzega wokół siebie innych ludzi jako swoich braci i swoje siostry. Bardzo
ważny jest też ostatni etap lectio divina, mianowicie celebracja, czyli
wspólnotowe przeżywanie radości płynącej z odkrytej myśli, zamysłu czy planu
Bożego względem mnie, z przeżytego nawrócenia, z odkrytej bliskości Boga Ojca i
odkrytej wspólnoty braci. W celebracji tej chodzi o wyrażenie najbardziej
autentycznego zachwytu, jaki człowiek przeżywa, gdy wreszcie odnajdzie długo
poszukiwany skarb czy drogocenną perłę: Słowo pochodzące od Boga i skierowane
teraz bezpośrednio do mnie! Jak najważniejszy w danym tygodniu list, e-mail czy
SMS! Tak prowadzona lectio divina nie ogranicza się do przeczytania,
skomentowania i wypowiedzenia krótkiej modlitwy dziękczynnej. Papież wzywa do
poszerzenia tego zawężonego modelu o moment nawrócenia, o podjęcie działania
społecznego, o wzmocnienie więzów wspólnoty oraz o celebrację wspólnotową.

Dzisiaj wiele osób, wychodząc ze świątyni po niedzielnej Mszy św., nie
pamięta, o czym mówił do nas Bóg w swoim Słowie.
– Taka sytuacja jest rozpaczliwa. Czytania mszalne są dobrane w taki sposób, że
pierwsze łączy się w logiczną i bardzo silnie widoczną całość z Ewangelią,
również psalm zazwyczaj wskazuje na ważną myśl przewodnią. Potrzebne jest
skupienie w czasie liturgii Mszy św., dobra lektura (przygotowana, wykonana
przez dorosłych chrześcijan!!!), ale też wcześniejsze przygotowanie do
Eucharystii niedzielnej. Dlatego gorąco zachęcam do słuchania audycji, która
jest nadawana w Radiu Maryja regularnie w każdy piątek o godz. 18.15 "Szukając
Słowa Bożego".
Po Soborze Watykańskim II w wielu krajach obecny jest apostolat biblijny. W
Polsce jest Dzieło Biblijne im. Jana Pawła II, które w naszej Ojczyźnie
organizuje Niedzielę i Tydzień Biblijny (drugi tydzień po Wielkanocy). Dzieło to
zostało zatwierdzone przez Konferencję Episkopatu w 2005 roku. Więcej na temat
tych działań można się dowiedzieć, odwiedzając stronę internetową Dzieła
Biblijnego: www.biblista.pl. Wszystkie one zmierzają do tego, abyśmy jeszcze
bardziej odkryli, że Bóg i zmartwychwstały Pan dał nam dwa wielkie Dary:
Eucharystię i Ewangelię! A pod ich postacią siebie samego – aby człowiek nigdy
nie był sam!

Dziękuję za rozmowę.