Zaopiekują się grobami żołnierzy

/w

Umowę podpisali wczoraj w ministerstwie obrony w Rzymie: sekretarz Rady
Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa Andrzej Kunert oraz przedstawiciel włoskiego
odpowiednika ROPWiM – działającego przy ministerstwie obrony Komisariatu
Generalnego do spraw Uczczenia Poległych na Wojnie – gen. Vittorio Barbato. Jak
podkreśla w rozmowie z "Naszym Dziennikiem" minister Kunert, prace nad zawartą
wczoraj ze stroną włoską umową trwały od ponad ośmiu lat. – Te prace przeciągały
się z bardzo różnych względów, bez niczyjej złej woli. Dlatego też uważam, że
sukcesem można nazwać fakt, iż wczoraj udało nam się je wreszcie przypieczętować
– dodaje.

Umowa oznacza, że obie strony biorą na siebie obowiązek opieki nad wszystkimi
grobami wojennymi i ich ochrony, czyli zarówno cmentarzy wojennych, jak i kwater
oraz grobów wojennych na innych cmentarzach, a także ochronę pomników wojennych.
Dzięki temu w przyszłości uniknie się m.in. niejasności, jakie miały miejsce
wokół kompetencji w sprawie remontu i konserwacji polskiego cmentarza wojennego
na Monte Cassino, odnowionego w ubiegłym roku. – Natomiast wielkie
przedsięwzięcia w rodzaju remontów generalnych finansuje już ta strona, o groby
której obywateli chodzi – dodaje Andrzej Kunert. W umowie obie strony
zobowiązały się też, iż dołożą starań, by wprowadzić zakaz powstawania w
otoczeniu grobów i cmentarzy wojennych obiektów, które stałyby w jakiejkolwiek
sprzeczności z powagą tych miejsc.

Podczas spotkania w Rzymie strona włoska potwierdziła akceptację pomysłu
budowy polskiego Centrum Informacyjnego na cmentarzu Monte Cassino, o co od
kilku miesięcy zabiega Związek Polaków we Włoszech przy współudziale Ambasady RP
w Rzymie. Jak wyjaśnia Kunert, celem centrum, które stanie tuż przy wejściu na
cmentarz Monte Cassino, jest upamiętnienie wkładu polskich żołnierzy w
wyzwolenie Włoch oraz promocja wiedzy o Polsce. – W centrum mieściłaby się
pokazana na około 25 planszach historia Armii Andersa od początku do końca, ze
szczególnym uwzględnieniem kampanii włoskiej i Monte Cassino, które będzie
przedstawione w trzech językach: po polsku, włosku i angielsku – zaznacza
sekretarz ROPWiM. Projekt centrum jest już gotowy. Do końca maja mają zostać
zebrane wszystkie potrzebne uzgodnienia. Kunert zapewnił, iż ROPWiM dołoży
wszelkich starań, aby otwarcie centrum mogło nastąpić w maju 2013 roku.

Odnaleźć wszystkie groby

Podpisana wczoraj umowa zawiera także zobowiązanie obu stron do sporządzenia
precyzyjnego rejestru wszystkich miejsc, w których znajdują się groby żołnierzy.
Przy czym, jak zauważa Kunert, podczas wczorajszej uroczystości osobiście złożył
on już na ręce gen. Barbato taki wykaz miejsc, w których na terytorium Polski
spoczywają włoscy żołnierze. Dzięki pracy ROPWiM i historyków udało się ustalić,
że poza jedynym znanym powszechnie miejscem pochówku włoskich żołnierzy w Polsce
– w Warszawie, gdzie spoczywa łącznie 800 jeńców z czasów I i II wojny światowej
– na terytorium naszego kraju są jeszcze 74 inne takie miejsca. Podczas
przygotowywania tego wykazu okazało się, że największa liczba żołnierzy włoskich
spoczywa nie w Warszawie, tylko we Wrocławiu. – W sumie w tych 75 miejscach
pochowanych jest ponad 7 tys. żołnierzy włoskich – wyjaśnia Kunert. Jak dodaje,
ma on nadzieję, iż niedługo strona włoska – zgodnie z zapisami umowy – sporządzi
i przekaże nam podobny rejestr. Wiedza Polaków ogranicza się do czterech dużych
cmentarzy żołnierzy Armii Andersa – w Bolonii, Casamassimo, Loreto i Monte
Cassino. Oprócz nich jest jeszcze wiele mniejszych.

Marta Ziarnik

drukuj