„Z Ojczyzny Jezusa”

Pobierz Pobierz

Pokój i Dobro!

W pierwszą niedzielę Wielkiego Postu Liturgia Słowa przypomina zobowiązujące zaproszenie Pana Jezusa przekazane nam przez ewangelistę Marka: „Czas się wypełnił i bliskie jest królestwo Boże. Nawracajcie się i wierzcie w Ewangelię” (Mk 1,15). Najlepszym wzorem realizacji tego ewangelicznego wezwania są święci i błogosławieni. W przeżywanym aktualnie roku św. Pawła jego powołanie i nawrócenie powinno stanowić dla każdego z nas przykład do naśladowania. W dzisiejszym felietonie zapraszam na wirtualną pielgrzymkę do Damaszku, do sanktuariów Apostoła Narodów.
W maju 2000 roku miejsca te nawiedził sł. Boży Jan Paweł II w czasie historycznej wizyty do Syrii. W homilii wygłoszonej podczas Mszy św. na stadionie w stolicy powiedział: „Przybywam dziś do Damaszku jako pielgrzym, aby ożywić pamięć o wydarzeniu, które dokonało się tutaj 2000 lat temu: o nawróceniu św. Pawła. Zdążając do Damaszku, gdzie ma ścigać i wtrącać do więzienia wyznawców imienia Chrystusa, i zbliżając się już do bram miasta, Szaweł doświadcza niezwykłego oświecenia. Na drodze staje przed nim zmartwychwstały Chrystus i pod wpływem tego spotkania następuje w Szawle głęboka przemiana: z prześladowcy staje się apostołem, z nieprzyjaciela Ewangelii – wielkim misjonarzem. Czytanie z Dziejów Apostolskich bardzo szczegółowo przypomina to wydarzenie, które zmieniło bieg dziejów: „wybrałem sobie tego człowieka jako narzędzie. On zaniesie imię moje do pogan i królów, i do synów Izraela. I ukażę mu, jak wiele będzie musiał wycierpieć dla mego imienia” (Dz 9, 15-16)” (Damaszek, 6.05.2000).
Zapraszam dzisiaj całą rodzinę Radia Maryja na duchową pielgrzymkę do sanktuarium, gdzie Szaweł, dotknięty łaską Zmartwychwstałego Pana, rozpoczął nową drogę z Jezusem i dla Niego. 25 stycznia, w uroczystość Nawrócenia św. Pawła, opowiedziałem w felietonie bogatą historię tradycji związanej z grotą upamiętniającą pawłowe widzenie. Dzisiaj pragnę na żywo opowiedzieć o nowej kaplicy, która została poświęcona 29 czerwca 2008 roku, w dzień rozpoczynający Jubileuszowy Rok świętego Pawła. Zrealizowany projekt objął czczoną grotę i przylegający do niej ogród.
Podczas budowy Memoriału, poświęconego w 1971 roku, święta grota, meta pielgrzymek i wielowiekowej tradycji kultu, pozostała jakby w półcieniu, na drugim planie. W ostatnich latach infiltracja woda spowodowała bardzo poważne szkody w naturalnej skale. Odpowiedzialni za to miejsce franciszkanie przystąpili niezwłocznie do przygotowania projektu, mającego na celu przede wszystkim ratowanie groty. W planach wzięto pod uwagę także lepszą adaptację sanktuarium do celebracji Eucharystii przez pielgrzymów i lokalnych chrześcijan.
W 2005 roku, franciszkańska Kustodia Ziemi Świętej powierzyła przewodniczącemu komisji ochrony zabytków i wystroju miejsc kultu, ojcu Michele”owi Piccirillo, zmarłemu w październiku ubiegłego roku, zadanie przygotowania nowego projektu sanktuarium. Przygotowując plany szukano optymalnego połączenia naturalnych elementów groty i innych historycznych świadectw kultu z wymogami estetyki i funkcjonalności liturgicznej. Projekt budowy i wszystkie elementy wystroju zostały przygotowane przez architektów Luigi”ego Leoni i Chiarę Roveri, pracujących w Studium Sztuki Sakralnej ojca Costantino Ruggeri w Pawi we Włoszech. Warto przypomnieć, iż ich największym dziełem w Ziemi Świętej jest poświęcona trzy lata temu nowa kaplica przy sanktuarium Groty Mlecznej w Betlejem.
Do realizacji całego projektu przystąpiono po otrzymaniu zgody Zarządu Kustodii Ziemi Świętej oraz odpowiednich władz urzędu miejskiego w Damaszku. W pierwszej fazie realizacji projektu, którego wykonanie powierzono miejscowym inżynierom, zabezpieczano grotę przed infiltracją wody. Wokół sanktuarium został wykopany 5 metrowej głębokości rów izolacyjny, wzmocniony betonowym murem. Ściany boczne groty zostały pokryte twardym kamieniem, który ma zarówno chronić całą konstrukcję jak i nadać jej bardziej antycznego wyglądu. Betonową posadzkę zastąpiono starymi płytami kamiennymi. Z ciosanego kamienia, gładzonego jedynie w górnej części, wykonane są również ołtarz, ambona oraz sedilia dla celebransów i ministrantów. W głębi groty umieszczono płaskorzeźbę z marmuru przedstawiającą upadek Szawła podczas widzenia w drodze do Damaszku. Płaskorzeźba ta znajdowała się już w wystroju kaplicy z 1925 roku. W pierwotnym stanie pozostawiono zarówno sufit groty jak i fragment dziedzińca, uważany za pozostałość rzymskiej drogi, na której miało miejsce spotkanie Szawła z Chrystusem.
Przed wejściem do groty dobudowano niedużą kaplicę, zaprojektowaną na planie amfiteatru. Wokół ołtarza zajmującego centralną część groty rozmieszczono w formie półkolistej 6 rzędów stopni z miejscami dla wiernych. W taki sposób kaplica może obecnie pomieścić około 100 wiernych. Przy wejściu, na bocznych ścianach amfiteatralnej struktury, umieszczono pochodzące z 1925 roku marmurowe płyty. Znajdują się na nich herby Kustodii Ziemi Świętej i Zakonu Braci Mniejszych. Mury zewnętrzne kaplicy stanowią oryginalną część. Do ich budowy użyto tego samego materiału jaki został wykorzystany do wystroju wewnętrznego groty, czyli lokalnego kamienia. Rząd okien zrobiony z ciemnego aluminium i szkła pozwala na oświetlenie wnętrza naturalnym światłem. Zadaszenie, wykonane z syntetycznego materiału, relatywnie lekkiego, chroni przed deszczem i powinno zabezpieczać przed gorącą i zimną temperaturą.
Kompleks sanktuarium Nawrócenia św. Pawła w Damaszku jest teraz piękny i funkcjonalny. Pomiędzy grotą a Memoriałem znajduje się monolit o niebagatelnej wadze 25 ton przedstawiający scenę upadku Szawła z konia. Autorzy płaskorzeźby na monolicie, Vincenzo Bianchi oraz współpracownicy, wykonali także cztery inne, nieco mniejsze płaskorzeźby w kamieniu. Rozmieszczone są one wzdłuż drogi prowadzącej do sanktuarium i przedstawiają Chrystusa, świętego Pawła oraz paleochrześcijańskie symbole z Syrii. Na murze kościoła Memoriału znajdują się napisy w języku greckim, łacińskim i arabskim. Są to zaczerpnięte z Dziejów Apostolskich (por. Dz 9,3-8) wersy mówiące o wydarzeniu z drogi do Damaszku.
Nawiedzając to piękne sanktuarium, każdy pielgrzym może przekonać się, że architekci oraz wykonawcy bardzo dobrze zrealizowali przewodnią myśl całego przedsięwzięcia, którą było zabezpieczenie i przywrócenie pierwotnego stanu samej grocie, zachowanie archeologicznych elementów struktury dziedzińca oraz stworzenie funkcjonalnej kaplicy do celebracji Eucharystii dla lokalnych chrześcijan i dla pielgrzymów odwiedzających Syrię.