Palenie jest niemodne
Pomimo że palenie w pewnych kręgach, szczególnie wśród osób
wykształconych i lepiej sytuowanych, staje się dzisiaj passé, to jeszcze
wielu ludzi wpada w ten zgubny nałóg. Każdego roku z powodu
uzależnienia od tytoniu przedwcześnie, tj. między 35. a 69. rokiem
życia, umiera około 43 tys. Polaków. Wielu z nich traci około 22 lat
życia. Specjaliści podkreślają: warto rzucić palenie, i choć oczywiście
droga do upragnionego celu nie jest łatwa, każdy, kto naprawdę chce,
może pozbyć się szkodliwego dla zdrowia przyzwyczajenia.
Palenie
związane jest z rozwojem 15 różnych nowotworów, m.in.: jamy ustnej,
krtani, płuc, przełyku, żołądka, trzustki, nerek i pęcherza moczowego.
Jego skutkiem są również choroby układu oddechowego, w tym przewlekła
obturacyjna choroba płuc – POChP. Palenie uszkadza także układ krążenia –
osoby palące częściej ulegają np. zawałom czy udarom, i jeżeli nie
umierają, to miesiącami czy latami są sparaliżowane. Warto również
wspomnieć o zmianach w układzie rozrodczym prowadzących do obniżenia
płodności, przedwczesnych porodów i poronień, a także o negatywnych
zmianach w wyglądzie osoby uzależnionej. Skutki palenia to, m.in.:
zszarzała cera, słaba kondycja fizyczna, nieświeży oddech, cuchnące
nikotyną ciało, ubrania itp. Co więc takiego jest w papierosach, że tyle
osób po nie sięga? Magdalena Cedzyńska, psycholog i jednocześnie
kierownik Poradni Pomocy Palącym przy Centrum Onkologii w Warszawie,
tłumaczy, że uzależnienie od tytoniu jest niezwykle silne, dlatego tak
trudno jest powiedzieć papierosom „nie”.
– U uzależnionych nałóg
nikotynowy powoduje zniekształcenia w myśleniu czy postrzeganiu różnych
faktów. Podobnie zresztą jak przy uzależnieniach od alkoholu czy
narkotyków. Osoby palące wiedzą o negatywnych skutkach, ale ich psychika
wykształca mechanizmy obronne przed nieprzyjemnym stanem stanowiącym
skutki tej wiedzy. Dzieje się tak, ponieważ do palacza z jednej strony
docierają sygnały, że palenie jest szkodliwe, skraca życie, wywołuje
choroby, z drugiej – przynosi mu ono konkretne korzyści: uspokaja albo
pobudza, daje przyjemność itp. To sprzeczne informacje, które rodzą
dysonans poznawczy. Aby go zlikwidować, umysł zniekształca jeden typ
informacji, na ogół ten nieprzyjemny – palacz przestaje więc dostrzegać
lub wręcz odrzuca czy neguje informacje w gazetach, na paczkach
papierosów, ostrzegające przed szkodliwością palenia, lekceważy te
sygnały, odrzuca argumenty bliskich czy znajomych o szkodliwości dymu
tytoniowego – wyjaśnia Magdalena Cedzyńska. Dodaje jednak, że każdy, kto
naprawdę chce, może uwolnić się od nałogu, choć oczywiście droga do
upragnionego celu nie jest łatwa. Osoby decydujące się na rzucenie
palenia powinny szukać pomocy u lekarzy, terapeutów, w poradniach.
–
Wychodzenie z uzależnienia jest bardzo trudne. Jeśli ktoś chce rzucić
palenie, powinien być przygotowany, np. przez lekarza lub psychologa, na
to, co się będzie działo w organizmie, psychice. Trzeba wiedzieć, czego
się spodziewać i jak temu zaradzić. A może się wiele dziać, typowymi
objawami abstynencji są: zwiększona drażliwość, frustracja, gniew,
niepokój, stany lękowe, kłopoty ze snem, zwiększony apetyt, wzrost masy
ciała itp. A kiedy się już uda rzucić palenie, należy pamiętać, że
utrzymanie abstynencji jest często równie trudne jak samo zaprzestanie
palenia, dlatego warto też zaplanować strategię na wypadek trudnych
sytuacji, w których może nastąpić nawrót nałogu. Rzadko kiedy palacz
rzuca palenie raz na zawsze już za pierwszym razem – zaważa Cedzyńska.
Według
badań specjalistów, statystyczny palacz podejmie nawet 7 bezskutecznych
prób rzucenia palenia, zanim uda mu się przezwyciężyć uzależnienie. Ale
jak podkreślają specjaliści, warto podjąc ten wysiłek, i to w każdym
wieku, organizm bowiem natychmiast zaczyna się regenerować i zmniejsza
się ryzyko zachorowania na choroby odtytoniowe, a pojawia szansa na
dłuższe i zdrowsze życie.
Aby dowiedzieć się więcej na temat walki z
nałogiem, dostępnych form terapii lub znaleźć motywację, można
zadzwonić do ogólnopolskiej telefonicznej poradni pomocy palącym pod
numer tel. 0801 108 108 (jeden impuls z telefonu stacjonarnego za całą
rozmowę bez względu na długość jej trwania).
——————————-
Powikłania
zdrowotne wynikające z palenia papierosów mieszczą się w trzech
podstawowych grupach schorzeń: nowotworach, chorobie wieńcowej serca
oraz niewydolności płuc.
Najczęstsze choroby osób uzależnionych od nikotyny to:
– rak: płuc, nerki, trzustki, wargi, języka, jamy ustnej, przełyku, krtani, pęcherza moczowego
– choroba niedokrwienna serca
– zawał serca
– przewlekłe zapalenie oskrzeli
– gruźlica układu oddechowego
– nadciśnienie tętnicze
– miażdżyca naczyń
– udar mózgu
– wrzody żołądka oraz dwunastnicy
– przepukliny jelitowe
– impotencja i upośledzenie płodności
– i wiele, wiele innych chorób.
W
dymie tytoniowym znajduje się ponad 4 tys. różnych substancji, wiele z
nich ma działanie toksyczne, mutagenne (uszkadzające DNA), teratogenne
(uszkadzające organizm dziecka w łonie matki), kancerogenne (powodujące
rozwój nowotworów). Substancje te znajdują się w dwóch frakcjach dymu:
gazowej oraz cząsteczkowej zawieszonej w wodzie, tworzącej tzw. ciała
smołowate.
