Szacuje się, że zespół jelita nadwrażliwego jest zdiagnozowany u około 20 proc. ludzi na całym świecie. I choć nie jest to groźne schorzenie, to jednak bardzo uciążliwe. Częste bóle brzucha, wzdęcia, naprzemienne biegunki i zaparcia to objawy, które mogą znacznie pogarszać komfort funkcjonowania pacjenta. Lekarze pocieszają: właściwa dieta, uregulowany tryb życia, relaks mogą znacznie zminimalizować te nieprzyjemne objawy.

Choroba zwana zespołem jelita nadwrażliwego, a kiedyś także nerwicą jelit, spowodowana jest nieprawidłową pracą tychże organów, a konkretnie ich części, zwanej okrężnicą. Nadwrażliwe jelita kurczą się zbyt wolno lub zbyt szybko, czego konsekwencją są zaparcia, biegunki, wzdęcia, bóle skurczowe. Przyczyny schorzenia nie są do końca znane. Uważa się, że to efekt zakażenia przewodu pokarmowego lub nadmiernego stresu.
Zespół jelita nadwrażliwego dotyczy każdej grupy wiekowej dorosłej populacji. Szacuje się, że na świecie żyje ok. 20 proc. ludzi z tym schorzeniem. Przed postawieniem ostatecznej diagnozy potwierdzającej wystąpienie schorzenia u danej osoby lekarze przede wszystkim wykluczają schorzenia pochodzenia organicznego, np. nowotwór, zapalenie itp., zlecając odpowiednie badania, ponieważ objawy podobne do zespołu jelita nadwrażliwego mogą występować w wielu innych, groźniejszych chorobach. Jeżeli wyniki badań krwi, moczu, kału, gastroskopii, a czasami również kolonoskopii nie wykazują odstępstw od normy, lekarze przyjmują zazwyczaj, że mają do czynienia z zespołem jelita nadwrażliwego.

Uciążliwe objawy

Z reguły pacjenci cierpiący na zespół jelita nadwrażliwego skarżą się na kurczowe bóle brzucha, trudności w wypróżnieniu, zaparcia i (lub) biegunki. Częstym objawem są też obecność śluzu w kale i wzdęcia. Najbardziej charakterystyczną cechą tej choroby jest występowanie powyższych dolegliwości w różnych kombinacjach i nasileniu. Bóle brzucha w tym schorzeniu są bardzo zróżnicowane pod względem intensywności i częstotliwości występowania. U niektórych pacjentów mają one charakter przewlekły lub często nawracający, podczas gdy inni odczuwają jedynie niewielki dyskomfort. Czasami chorzy opisują swoje dolegliwości jako ciągłe, tępe pobolewanie, na które nakładają się ataki ostrej kolki. U większości występują dokuczliwe wzdęcia i częstsze oddawanie gazów, burczenie w brzuchu oraz dyskomfort w okolicy brzucha nawet do tego stopnia, że uwiera ich ubranie. Chorzy zgłaszają także szereg dolegliwości niezwiązanych z czynnością jelit, takich jak: uczucie senności, bóle głowy, częstsze oddawanie moczu oraz nieprzyjemny smak w ustach.
Powyższe obawy zazwyczaj ustępują podczas snu. U osób cierpiących na zespół jelita nadwrażliwego nie obserwuje się utraty wagi mimo przewlekłego procesu chorobowego. Wyglądają zdrowo i nie sprawiają wrażenia chorych.

Dieta i relaks

Omawiany zespół jelita nadwrażliwego to schorzenie przewlekłe. Co prawda, nie zagraża ono życiu, ale znacznie dezorganizuje życie prywatne i zawodowe chorego. Zdaniem lekarzy, w leczeniu zespołu podstawowe znaczenie ma wyjaśnienie pacjentowi natury dolegliwości oraz modyfikacje dietetyczne, które mają za zadanie zminimalizować objawy tego schorzenia. Ponieważ nie wiadomo, co tak naprawdę powoduje tę chorobę, leczy się tylko jej objawy. Ważne jest więc stosowanie odpowiedniej diety. Należy unikać tłustych mięs i wędlin, potraw wzdymających, czekolady, alkoholu, mocnej kawy, herbaty, a także niekiedy surowych owoców czy mleka. Lekarze zalecają w niektórych przypadkach krótkotrwałe stosowanie leków rozkurczowych, przeciwwzdęciowych, regulujących pracę jelit.
Przy zespole jelita nadwrażliwego istotnym elementem terapii jest prowadzenie uregulowanego trybu życia i relaks, ponieważ stres często zaburza pracę jelit i potęguje nieprzyjemne objawy schorzenia.

--------------------

Główne objawy zespołu jelita nadwrażliwego to:
- bóle brzucha
- biegunka i/lub zaparcia
- wzdęcia brzucha
- zgaga, nudności
- śluz w stolcu
- nadmierne odbijanie
- uczucie niecałkowitego wypróżnienia

UWAGA
Gorączka, dreszcze, zmiana koloru stolca, utrata masy ciała, domieszka krwi w stolcu i stały, trwający przez długi czas ból brzucha nie są objawami zespołu jelita nadwrażliwego. Powyższe objawy mogą być spowodowane przez inne, czasami poważne schorzenia. Dlatego zawsze warto skonsultować się z lekarzem.